Daha önce SOAP kullanan web hizmetleri hakkında şu yazıyı yazmıştım.
Aradan vakit geçip, Logipik‘i bir web hizmeti haline getirirken, bu kez REST kullanmayı düşündüm ve “hazır kütüphane olarak ne bulabilirim?” diye araştırırken Ersin Güvenç‘in yazdığı easyREST’e denk geldim.
EasyREST, oldukça düzgün kotarılmış ve gereken her şeyi PEAR kütüphanelerinden bir araya topladığından, “stand-alone” çalışabilen bir REST kütüphanesi. Benim indirdiğim sürüme dahil edilmiş olan PEAR paketleri biraz eski olduğundan, PHP 5.3.x üstünde “#” ile yorumlarda notice döndürüyor ama artık o kadar kusur kadı kızında da olur.
Elbette ben EasyREST’i kendi gereksinimlerim doğrultusunda bir miktar değiştirmek zorunda kaldım, ancak REST’e başlangıç noktası olarak çok doğru bir adres olduğunu söyleyebilir ve tüm PHP programcılarına da gönül rahatlığıyla öneririm.
Ersin Güvenç’e, bu kütüphane için çok teşekkür ederim.
Gnu/Linux’la bir geçmişi olan herkesin kafasından “GNU/Linux harikulade, açık kaynak. Üstelik çoğunlukla da hem işletim sisteminin kendi, hem de uygulamaların ezici çoğunluğu bedava. Pekiyi neden yaygın değil?” sorusu mutlaka geçmiştir.
Herkesin bu soruya kendince bir yanıtı vardır. Bana göre de yanıt eğitim ve alışkanlıklarda yatıyor.
Geçtiğimiz hafta içinde bir gün annem (1980 Darbesi olduğunda üniversitede bir kaç yıllık hocaydı. Varın yaşını siz çıkarın) yanında, içinde dizüstü bilgisayarının olduğu bir çantayla çıkageldi. Derdi, kullandığı Windows’un “Lisansınız sahte. Sizi gidi üçkağıtçı sizi!” yollu bağırıyor olmasıydı. Oysa lisansı sahte falan değildi. Büyük olasılıkla yaşadığı Ankara yakınındaki kasabada, herkese “yolunacak kaz” gözüyle bakan bir “bilgisayarcının” gazabına uğrayarak lisanslı özgün Windows CD’sini kaptırmış, bunun yerine eline bir kopya Windows CD’si tutuşturulmuş ve yollanmıştı. Windows destek hattından da kısa zamanda bir sonuç çıkamayacağı anlaşılınca da bilgisayarını kaptığı gibi bize getirmişti. Biz durumu anlayıp, Micro~ Destek Hattı’nı arayıp tatlı tatlı(!) konuşmayı düşünürken, annemin gözü bizim makinelerimizde koşan Ubuntu’ya takıldı.
“Linux bu mu?” diye sordu.
“Budur!” dedik.
“Tamam”, dedi, “Bana da bundan kurun!”
“Aman anne!”, dedim, “sarsmasın Linux seni?”
“Ne olacak! Öğrenirim!” dedi.
Sonuç olarak, annemin bilgisayarına Ubuntu 10.04 kurduk ve masaüstünü de Ubuntu’ya çabuk adapte olacağı şekilde düzenledik. Yukarıda annemin Ubuntu’sunun masaüstü ekran görüntüsü var. (Büyük halini kaçırmayın!)
Eve gittikten sonra bir kere (evet yalnız bir kere) Türkcell Vınn ile İnternet’e bağlanmayı beceremediği için aradı; hepsi o kadar.
Benim annem artık Ubuntu kullanıyor ve çok memnun. Ya sizin anneniz?
Bir kaç gece önce, Amin Maalouf ile yapılan bir röportajı izliyordum.
Maalouf’un döne döne “batının doğuyu, kuzeyin güneyi anlamak istememesi” konusunu vurgulaması dikkatimi çekti ve bir süre sonra düşüncelerimin bu konu üstünde odaklandığını fark ettim. Elbette bu konu tüm yaşamımda aklıma ilk kez gelmiş değildi, ancak Maalouf’un, kendinin de dahil sayılabileceği bir zümreye bizde alışılmış kavramla “öteki” adını koymak istememesiydi asıl ilgilendiğim başlangıçta.
Böyle başlayan düşüncelerim bir süre havada uçuştuktan sonra bir forma girdi: Amin, “aslında benim dahil olmadığım, ancak dahil olanlara çok yakın olduğum” türünden bir ifade içindeydi. Öyleydi zira bir şekilde içinde yaşadığı toplum onu kabul etmişti; o toplum için “artık Fransız” bir Maalouf vardı. Fransızlar, işlerine geleni kendinden sayıp gelmeyeni inkar hususunda üstattırlar: Fransızca söyleyen şarkıcı ve bestecilere bakalım: Georges Moustaki, Joe Dassin, Enrico Macias.
Bunların hangisi Fransız? Fransızlara göre yanıt “hepsi”dir. Zira, bizden tolere edilebilir marjlarda farklı olan kişiyi “bizden” kabul etmek zor değildir.
Öte taraftan politikacı açık söyleyemez, sıradan vatandaş doğru söyleyemez. Politikacı, işten sıyırmak için türlü laf çevirirken, sokaktaki adam “yabancıları istemiyorum” der ve sıyrılır. Doğrusu şudur: İçinde bulunulan toplumun gelişmesine sekte vuracak ve geriye götürecek dinamikler genel sağduyu tarafından dışlanır. Fransızlar (ve onlardan gelen ilhamla, zamanla neredeyse tüm avrupa) dini kamu yaşamından çıkarabilmek zorunluluğunu yüzyıllar önce görmüşler ve bunun için sıklıkla ağır bedeller de ödemişlerdir. Kendi kilisesinin toplum üstündeki etkisini bedel ödeyerek silmiş bir toplumdan ve o toplum bireylerinden, müslüman türbanını kabul etmeyi beklemek aptallıktır. Toplum, örneğin Enrico Macias’tan kültürel bir zenginlik olarak yararlanmayı bilirken, Macias’ın ülkesinden gelen görece eğitimsiz kalabalığın, kültürlerini etkilemesine de tepki gösterir. Bu durum çok insanidir ve çok normaldir. Bana göre İslam, ilkçağların üretim-tüketim yöntemleri ve bunların idaresi hakkında bir sistemden ibaret olabilir. Benim kız çocuğum başını şu ya da bu nedenle örterse, bana göre bu durum onun seçimi/geri zekalılığı ya da ikisi birden olabilir, ancak onun ve yalnız onun seçimi olacağından saygı duyulmalıdır ve böyle olacaktır zira benden, gelişim çağında zihinsel gelişimini baltalayacak hiç bir safsata duymayacaktır. Bu durumun, günde beş vakit namaz kılıp, etrafında erişkin rol-model olarak türbanlılardan başka kimseyi görmemiş bir kız çocuğu için de böyle olacağını, bu tür çocukları yetiştiren kesim de kabul eder ve çocuk yetiştirme yöntemlerinde benimle aynı açıklığı uygularlarsa, ne benim, ne de ehl-i akl-ı selim herhangi bir kişinin tepkisine uğramazlar; ne ben onlar için, ne de onlar benim için “öteki” olurlar.
Öte taraftan, düşünce yapısının şekillenmeye başladığı yaşlarda “ne yerde ne gökte olan” bir mitolojik kahramanın hikayeleriyle büyümüş bir çocuk, ortalama üstü akıllı değilse bu döngüyü kıramayacak ve kendi çocuklarını da aynı mitolojiyle büyütecektir.
“Ana dilimi konuşmak istiyorum.” diyen kişiyi anlamak zor değildir ancak “kendi mitolojimi topluma dayatmak istiyorum.” diyen adamı, en azından ben anlayamam ve bu durumda birbirimiz için “öteki” haline geliriz. Oysa burada kişisel sorunlar yoktur, eğitim sorunları vardır, üstyapı sorunları vardır.
Bu günlerde anayasa plebisiti hususunda “Demokrasi için evet” diye kıçını yırtanların anayasanın inanç hürriyetini düzenleyen 24. maddesi hakkında ses çıkarmamaları anlamlıdır. Anlamlıdır zira “din kültürü ve ahlak bilgisi dersinin ilk ve orta öğretim kurumlarında zorunlu ders…” olduğuna dair ifade de oradadır.
Darwin’i maymun olarak gösteren karikatür suç değildir ancak müslümanlığın kurucusu ile ilgili benzer bir karikatür çizmeye kalkın, hem hukuki olarak hem de uygulamada ne olacağını benden daha iyi tahmin edebilirsiniz.
Türkiye seküler bir ülke değildir; dünyadaki iki laik ülkeden biridir (diğeri Fransa). Sekülarite ile laiklik arasındaki ayrım boşuna yapılmamıştır. Basitçe anlatmak gerekirse, seküler rejimde devlet, her türlü inanca eşit mesafede durur ve dini sembol ile kavramlarla, cemaatler ile inançların düzenlenmesiyle ilgilenmezken, laik devlet tüm dinleri resmen tanır, ancak kontrol altında tutabilmek için tanır; din ile parayı buluşturmak isteyebilecek yapıları önleyebilmek için tanır.
Bugün tehdit altında olan bizatihi cumhuriyetin yapısıdır. Bunun için izlenilmeye çalışılan yöntem de paşa paşa beraber yaşayan kişileri birbirine “öteki” kılmaktır. Oysa aslında aramızdaki tek fark, biz kentin bir semtinde rakımızı terasımızda içerken, diğer semtlerde aynı rakının masa altında içilmesinden ibarettir. Benim “mitoloji meraklısı” dediğim adam aşık olmaz mı? Düşmüş gördüğünde yardım etmez mi? Ya benim gibi düşünen adam aşkı bilmez mi? Yardım nedir, bilmez mi? Şüphesiz hepimiz biliriz, çünkü insanız.
Politikacılar ellerini yakamızdan çekerlerse, oturur çok konuşuruz, çok dertleşiriz.
Fransa’da da böyledir, Türkiye’de de böyledir.
Etiketler: Akıl-fikir
Yıl 2001 ya da 2002 olacak. Tina ile, Efes’te gerçekleşecek Azize Mustafazeh konserine bilet almışız. Bir nedenden Tina’nın arabası o gün yok. Konak’tan kalkan, belediyeden kiralık bir otobüse pestil olmuşuz ki elimde iki şişe “98″ => (Bir şişe kola alınır, yarıya kadar içilir, üstüne votka eklenir; kola içer gibi votka içilir. Ramazan ayında Konya’da dahi başarıyla kullanılmış metottur).
Otobüsün kasislere girip-çıkmasının votkanın tesirine müsbet etkisinin de dahliyle kafa daha Efes’e varmadan bir milyon.
Azize’den önce İzmir Senfoni (İzSo) sahne alır. Akılları sıra Ravel’in Bolero’sunu çalacaklardır ancak İzmir’den hard-case’ler içinde getirdikleri enstrümanları güneşin batmasıyla beraber çöken Efes rutubetine aşina olamamışlardır henüz: İki dakikada bir tüm akortlar dağılır. O enstrümanların o iklimde, oraya en az sabahtan getirilmiş ve açık havaya çıkarılmış olması gerekir. Bunu ben bile bilirim de nedendir, İzSo bilemez, ya da bilmek istemez.
Neticeten, Bolero “Bokero”ya döner ve zaten sarhoş bünyeyi hallice sinirlendirir.
Velhasıl, İzSo pıl-pırt toplayıp gittikten sonra Azize peydah olur sahnede. Peydah olur da, seyirciyle ingilizce konuşmaya çalışır ve baştan tüm kitlenin antipatisini kazanmaya muvaffak olur. O da bir süre söyler ancak alkışlar cılızdır; cılız olmakta haklıdır: Elin en skimsonik rock grubu bile konsere “Merhaba İztanbul!” diye başlarken, Azeri kişi anadilinde seslense herhalde yeterlidir lakin seslenmez ve seyirciler olarak konser sonuna dek sebat ederiz.
Vakıa konser nihayete erer. Bizim Efes’ten Ürkmez’e geçmemiz lazımdır (20-30 km yol) ve Ürkmez istikametine doğru otostop çekmeye başlarız. Konserden çıkan arabalar vızır vızır önümüzden geçmektedir ve en sonunda biri durur ve dahi biz de işbu arabanın arka koltuğuna kendimizi atarız.
Arabanın ön koltuğunda iki beyefendi oturmaktadır. Tina daha sonra şöyle anlatır: “Ben asılı frakları gördüm, ayrıca adamları da bir yerden tanıyordum…”
“Nereden? Nereye?” kısa sohbetinden sonra konu İzSo’ya gelir ve öndeki adamlar sorarlar:
“Azize’den önceki senfoni konseri nasıldı?”
(Bu saatten sonra tüm hamlelerin değeri aynıdır çünkü oyun kaybedilmiştir!)
“Afedersiniz, bok gibiydi. Sen onca yıl konservatuarda oku, sonra gel, ‘konser vereceğim’ de, ama daha bir enstrümanın akordunu bile yapama! Ben olsam utanır, bir vesileyle keserdim konseri. Hadi seyirciyi keriz yerine koyuyorlar; kendilerine de mi saygıları yok bu heriflerin?” …diye saydırırken ben, Tina’nın alttan attığı tekmeler artık bacaklarımı morartmaya başlamıştır ama susmam:
“Kardeşim, madem bir iş için para alıyorsun, o işin hakkını vereceksin! Hele o birinci keman yok muydu, hayatımda elime keman almadım ama alsam daha sağlam çalardım!” … (Artık ağzım kapanmaya çalışılmaktadır Tina tarafından) .. derken öncekilerden biri Tina’ya döner ve:
“Bıraksana adamı, adam ne söylese haklı! Hayatımda böyle rezil bir temsil daha görmedim. ‘Sabahtan gelelim’ dedik, getirmediler ‘a…k…!’”
Etiketler: Azize Mustafazadeh, Bolero, Ravel
Tor Projesi
Son birkaç yıldır ülkemizde hemen herkes domain bazlı engellemenin üstesinden gelmeyi öğrendi. Daha yakından ilgililer IP bazlı engellemenin nasıl geçilebileceğini de biliyorlar; anlatacaklarım ilk kez duyanlara:
Tor Projesi Nedir?
Web sitesinden alıntı:
“Tor kendinizi trafik analizine karşı koruyabilmenize yardımcı olan bir yazılım projesidir. Trafik analizi kişisel özgürlüğü ve gizliliği, gizli ticari eylemleri ve ilişkileri ve devlet güvenliğini tehdit eden bir çeşit ağ denetimidir. Tor iletişiminizi dünyanın her tarafından gönüllüler tarafından işletilen dağıtılmış bir ağ üzerinden sağlayarak sizi korur: birilerinin sizin Internet bağlantınızı izleyerek hangi siteleri gezdiğinizi öğrenmesini engeller, ayrıca girdiğiniz sitelerin sizin fiziksel yerinizi öğrenmesini de engeller. Tor, Internet tarayıcıları, anında mesajlaşma istemcileri, uzaktan erişim ve TCP protokolünü kullanan diğer uygulamalar dahil mevcut uygulamalarınızın bir çoğu ile çalışır. ”
Kendileri daha uygun biçimde söylemişlerdir ancak “trafik analizi”, “sizin internette yağtığınız şeylerle” o ya da bu saikle ilgilenmektir.
İnternette özgür olmak, engellenmemek, hepsinden daha basiti, çok beğendiğiniz bir sanatçının bir klibini izlemek istediğinizde can sıkıcı engellerle karşılaşmak istemiyorsanız Tor Projesi sizin içindir.
Aşaşığa Tor kullanarak Ubuntu üstünde Youtube’dan bir Enrico Macias-Ajda Pekkan klibini (herhangi biri ya da bir kurum, sizi teoride Youtube IP adresine ulaştırmak istemese dahi) nasıl izleyebileceğimizi görecdeğiz:
İlk olarak root haklarıyla gedit’i açıyoruz:
1 | sudo gedit |
ve akabinde Tor reposunu en alta ekliyoruz:
[code]/etc/apt/sources.list[/code]
Daha sonra sırasıyla gereken gpg anahtarını ekliyor ve apt veritabanını güncelliyoruz (herhangi bir komutta terslik yaparsa:
1 | sudo !! |
yazın, root şifresini girdikten sonra önceki komutu root haklarıyla çalıştıracaktır.
[code]
gpg --keyserver keys.gnupg.net --recv 886DDD89
[/code]
[code]
gpg --export A3C4F0F979CAA22CDBA8F512EE8CBC9E886DDD89 | sudo apt-key add -
[/code]
[code]
apt-get update
apt-get install tor tor-geoipdb polipo
[/code]
Artık Tor sisteminizde hazır. Bir ufak ayar kaldı:
Şu adresten Polipo ayar dosyasını alıyoruz ve yine biraz önce yaptığımız gibi root haklarıyla çalışan gedit’e
[code]/etc/polipo/config[/code] adıyla kaydedip Polipo’yu yeniden başlatıyoruz:
[code]
sudo /etc/init.d/polipo restart
[/code]
Tor artık hazır.
Son olarak Firefox’ta bizim için Tor’U istediğimiz zaman devreye alıp, istemediğimiz zaman devre dışı bırakacak olan “Tor Button” eklentisini kuruyoruz ve Firefox’u yeniden başlatıyoruz. Bu işlemden sonra sağ alt tarafta “Tor Devredışı” yazısını göreceksiniz. Bu yazının üstünü tıklatığınızda ise bu yazı “Tor etkin” şeklinde değişecek.
Ben Enrico Macias’ı seviyorum, siz istediğinizi dinleyebilirsiniz: Adres kutusuna http://youtube.com yazın ve hepsi bu kadar!
Son günlerdeki Youtube’a erişimin IP tabanlı olarak engellenmesine dair endişe verici gelişmeler beni, uzun süredir yazmak istediğim bir yazıyı iş-güç arasına sıkıştırmaya itti.
Bu yazı iki bölümden oluşuyor:
1- Günümüz Türkiye’sinde internet özelinde vatandaş-devlet dengesi ne durumdadır?
2- Vatandaş yasal olarak özgürlüğünü nasıl savunur?
Yalnız “ben Youtube’da klip izlemek istiyorum hoca; ben keyfime göre takılabildikten sonra çakmışım gerisine!” diyenler yazının birinci bölümünü atlayıp doğrudan ikinci bölüme geçebilirler. Birinci bölüm düşünsel, ikinci bölüm tekniktir ve Tor Project ile kişinin, kendi girmek istediği siteleri yine kendinin nasıl belirleyebileceğini anlatır.
Geri kalanlar için ilk bölüm:
Günümüz Türkiye’sinde internet özelinde vatandaş-devlet dengesi ne durumdadır?
Konuyla ilgili herkes biliyor ancak anımsatmakta yarar var: 5651 sayılı bir yasa var ve internet ülkemizde bu yasa uyarınca “düzenleniyor”. Bazı internet sitelerinin yasaklanması uygulaması, bu yasa hükümleri uyarınca vücut buluyor.
“İnternet özgür ortam”. Bu ifade artık klişe. Burada “özgürlük nedir?” sorusunu kabaca “başkasının özgürlükleriyle sınırlı şey” şeklinde genelgeçer yanıtlamak isterim. Gerçekleştirdiğiniz eylemin bana, öbürüne ya da diğerine herhangi bir zararı, diğerinin özgürlüğünü kısıtlayıcı bir yanı yoksa, o eylemde özgür olmalısınızdır. Eski Yunan’dan beri bu kavram “demokrasi” kavramı ile beraber anılır olmuşsa insanların bin yıllardır edindikleri deneyimlerinden çıkardıkları bir şeyler var demektir.
Hukukçu olmamakla beraber, hukukçuların yorumları ve güncel uygulamalardan çıkarabildiklerim ışığında:
- Bu yasa devletin bir kurumuna “kafasına göre” ve herhangi bir mahkeme kararı aranmasına gerek olmaksızın, “yasaklanma kriterlerine uygun gördüğü” sitelere sizin-benim erişimimizi engelleyebilme hakkı veriyor. Türkçesi, bu kurumda çalışan, maaşları sizin-benim verdiğimiz vergilerle ödenen “uzmanlar”, şu ya da bu sitenin “bizim için uygun olmadığına” karar verip, mezkur yasaya dayanarak yine bizim erişimimizi engelleyebiliyor. (Aşağıda yazacaklarım doğrudan herhangi bir kurum ya da kişiyi hedef almıyor; genel saptamalar niteliğinde okunmalı)
Bu durumun gerçeklenmesini bir sürü porno siteye erişimin engellenmesi şeklinde kendini gösteren uygulamalarda görebiliyoruz. Üstelik iş “porno” olunca kimse elini taşın altına koyup “kardeşim, sana ne!” demek istemiyor. Buyurunuz, işte ben diyorum: Otuzbeş yaşında adamım. İster porno izlerim, ister masturbasyon yaparım ve bunu size soracak değilim. Keyfimin bileceği iştir. Ben gelip size “gece hanımınla şöyle yapma, böyle yap!” diyor muyum? Demiyorum çünkü haddime düşmemiştir. Benim özel hayatımda yaptıklarımın sınırını belirlemek de, başkalarının sınırlarına herhangi bir tecavüz söz konusu olmadığı durumda, kimsenin haddine düşmez. Bu durum, işçinin patronuna “Şu filmleri izleyebilirsin, bunu izleyemezsin!” demesine benzer ve uygar bir sistemde kabul edilmesi mümkün değildir. Devletin, bireyin hizmetinde olduğunu söyleyen herhangi bir sistem için görünen budur.
Yasa koyucu bu durumu göz önüne aldığı için “erişmeye” cezai yaptırım uygulamıyor, ancak “erişim sağlayıcısına” yönelik yaptırımlar öngörüyor.
Bir parantez: (Öte taraftan “genel ahlaka mugayir” kavramı var ki, işte bu kavram içine girebilecek herhangi şeyi bulundurmak da bildiğim kadarıyla suç teşkil edebilir. Herhangi bir hukuk metninin içinde “genel ahlak” türünden öznel ifadeler gördüğüm vakit tüylerim diken diken oluyor. Neye göre yargılayacaksın? Kimin ahlakı “genel”? Bu ayrıca hukukçular ve düşünürler tarafından incelenmesi gereken bir kavram.)
- Diğer nokta “youtube” gibi popüler video paylaşım sitelerinin başına gelenler:
Bu noktada yasaya dayalı bir mahkeme kararı var. Mahkeme eldeki yasaya göre elbette en adil kararı verecektir. Buna göre, Atatürk’e hakaret eden site engellenmeli. Kanımca, bırakın bize hür bir memleket hediye etmiş Atatürk’ü, herhangi sıradan kişiye hakaret, yukarıdaki “başkalarının özgürlüğü” sınırlarını ihlal etmektir ve elbette yaptırımı olmalıdır. Ancak bu yaptırım mutlaka ve mutlaka “hakareti edene” uygulanmalıdır; dünyadaki geri kalan insanlara değil. Gücünüz yetiyorsa gidip bu tür içeriği web sitesinden kaldırtırsınız. Gücünüzün yetmediği durumlarda, hıncınızı gücünüzün yettiklerinden çıkarmak adil değildir.
Tüm dünya bu hakaretleri sınırsızca izleyebilirken, ülkemizdeki insanları, bir takım yabancıların yükledikleri birkaç görüntü yüzünden cezalandırmaya çalışmak, en masum benzetmeyle “katili serbest bırakıp, cinayeti görenlere ’siz bunu görmeyin, yasaktır!’” demektir.
- Son nokta yasanın uygulanabilirliği:
Yasalar gerçekçi olmalıdır. Youtube ülkemizde zaten iki yıldan uzun süredir yasaktı ancak bu yasak ancak İnternet servis sağlayıcılarının alan adı sunucularının yüklerinin hafiflemesine yaradı, başka da bir işe yaramadı. Yürürlükteki yasa sayesinde 12 yaşındaki genç arkadaşlarımız bile “nameserver nedir?” , “DNS protokolü nasıl çalışır?” sorularına yanıt veren alanlarda küçümsenmeyecek deneyim sahibi oldu.
Youtube’a IP bazlı erişim kısıtlaması içeren güncel durumdan sonra da gençlerin, yazının ikinci bölümünde anlatacağım uygulamalar hakkında uzmanlaşmaları da sağlanacağı aşikar olduğundan, yasama organı üyeleri, şapkalarını önlerine koyup aşağıdaki sorular hakkında tekrar düşünmelidir:
1- “Özgürlük” nedir?
2- “Yasak” nedir?
3- “Üstüne oy verdiğim konu hakkında ne derece bilgi sahibiyim?”
4- “Olumlu oy verdiğim bu yasa beni tarih önünde ne duruma sokacak? İnsanlar adımı kimle beraber anacak?”
Etiketler: Tor Project
Koskoca dünya çimpiyonatı oynanırken ben de bir-iki kelam etmek istedim.
Şimdi Fuat Bahmanoğlu burada olsa herhalde şuna benzer bir şey söylerdi: “Mene bilyond vermenize gerek yohtur. Anand’ı da Topalof’u da sol elimle utaram! Gasparov çekilende meydan boş galmıştır. Her kim ki dünya çimpiyonu olmah ister, önce Gasparof’la vuruşmalıdır! Bunlar zayıftır zayıf!”
Gerçekten de şampiyonada, biraz daha “şova yönelik” geçmiş olan dördüncü parti dışında, oyunların çoğu oldukça sıkıcı, iki tarafın da kazanmak için fazla risk almadığı mücadeleler tarzında geçiyor. Oynanacak oniki oyunun sonunda, Topalov daha fazla puanla bitirirse yeniden dünya şampiyonu olacak. Anand kazanırsa unvanını koruyacak. Eşitlik durumunda tie-break’e gidilecek. “Bu yazı yazıldığı sırada sekizinci oyun oynanıyor ve Anand ilk yedi oyun sonunda 4-3 önde”.. diyordum ki, siyahla oynayan Anand, ters renkli fil finalinde beklenmedik bir şekilde terk etti. Konum kayıp olabilirdi ancak Ali İpek’in deyimiyle “daha çok oyun vardı.” Bu durumda sekizinci maçtan sonra skora 4-4 eşitlik geldi. Şampiyonada Anand siyahlarla hep aynı slav varyantını seçmiş ve önceki oyunlarda da hep hafif kötü konumları eşitlemeyi başarmıştı ancak görülen o ki çekirge bu sefer zıplayamadı. Bakalım ilerleyen maçlarda ne olacak? Anand Slav’da ısrar edecek mi, yoksa yedeğinde sakladığı yeni ev hazırlıklarına mı tanık olacağız?
Öte taraftan Anand’In beyazlarla oynadığı Katalan da- dördüncü partideki görkemli galibiyet hariç- pek tat vermiyor. Yedinci partide bir ara açıkça ibre siyahtan yanaydı -ki dünya şampiyonluğu maçlarında siyahın açılıştan iyi çıktığı pek görülmez.
Ayrıca merak ettiğim bir husus: Artık maçın yarısı geride kalmışken bu yenilgi Anand’ı psikolojik olarak nasıl etkileyecek? (Evet, Anand’ı tutuyorum, çok mu belli oluyor? 
)
Video: Dördüncü maçtan sonra Anand ve Topalov (veya Bulgar analistin yorumuyla ‘Tıpalof’ el sıkışırken (tüm filmler kendi uplaodımızdır(!))
Organizasyonun resmi sitesine buradan ulaşabilir ve maçları canlı ya da “banttan” izleyebilirsiniz.
Etiketler: Satranç
Ubuntu 10.04 dün yayınlandı ve Karmic’ten altı aydır az çekmemiş olan ben, henüz web sitesinde resmen duyurulmamışken repoda kararlı sürümü görür görmez yükseltme işlemine başladım.
“Vuzuh Vaşak” demek suretiyle herhalde 16.10 sürümü civarına yükseltme yapmış gibi görünmüş oldum.
- Pencerelerde “kapat”, “küçült”, “panele indir” ikonları sola kaymış. Bana güzel göründü ancak hemen belirteyim: alıştığınız sağda görünen duruma dönmek mümkün ve şu belgede anlatılmış.
- Gözle görülür şekilde daha hızlı boot ediyor.
- Karmic’teki bugların hemen hepsi temizlenmiş.
- Skype sorunsuz çalışıyor.
- PHP 5.3.2 ile PHP 5.3.x’li günler başlamış.
- Python 2.6.5
- gcc 4.4
- Multimedia işlerindeki sıkıntılar tarih olmuş.
- Öntanımlı arama motoru Google yerine Yahoo! olmuş, iyi olmamış, ancak yeni kurulum değil yükseltme yapıyorsanız bunu görmüyorsunuz.
- Firefox 3.6.3
- Öntanımlı masaüstü arka planı morarmış.
- Tüm donanımlar sorunsuz tanınıyor.
- Çekirdek 2.6.32-21
- Gwibber entegrasyonuyla sosyal medya desteği iyi olmuş.
Bir günlük deneyimin ardından ön sonuçlar:
- Karmic kullanıyorsanız saniye kaybetmeden yükseltin.
- Ubuntu Karmic’le kaybettiği prestiji tekrar kazanacak gibi görünüyor. Kullanışlı bir Gnu/Linux dağıtımı arıyorsanız Ubuntu 10.04 iyi bir seçim olacaktır.
İki günlük bir aradan sonra serinin yeni bölümüyle(!) karşınızdayım.
Bu yazının ana konusu pcntl destekli, daemon olarak çalışan Azra Web Server. Değişiklik olsun diye önce benchmarklara bakalım. Aşağıdaki tabloda açıkça görülebildiği gibi Azra ağır yük altında bile Apache’den çok iyi, Nginx’ten biraz daha iyi.
| X | Ortalama (ms) | real | user | sys |
|---|---|---|---|---|
| Apache | 0.00938119351864 | 0m2.247s | 0m0.068s | 0m0.028s |
| Nginx | 0,00461062550545 | 0m4.443s | 0m0.152s | 0m0.036s |
| Azra | 0,00429985105991 | 0m1.992s | 0m0.112s | 0m0.024s |
Benchmark yöntemi:
Apache, Nginx ve Azra kullanarak aşağıdaki kodu 400 kere çağırıyoruz.
test.php:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 |
ve test için kullandığımız python kodu (benchmark.py):
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 | import urllib2 from threading import Thread class testSuite: def testConnection(self , url , thread = 0): page = urllib2.urlopen(url) data = page.read() page.close() print("Thread:%d" % thread) def simpleConnection(self , url , tourNum): for i in range(tourNum): self.testConnection(url) def threadedConnection(self , url , tourNum , threadNum): for i in range(tourNum): myThread = i % threadNum t = Thread(target=self.testConnection , args=(url , myThread)) t.start() myTestSuite = testSuite() myTestSuite.threadedConnection('http://localhost:8114/test.php' , 400 , 10) #azra #myTestSuite.threadedConnection('http://localhost/webserver/test.php' , 400 , 10) #apache #myTestSuite.threadedConnection('http://localhost/test.php' , 400 , 10) #nginx |
Gelişmeler:
Artık Azra, Ubuntu altında daemon olarak çalışabiliyor.
/etc/init.d/azra
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 | #! /bin/sh ### BEGIN INIT INFO # Provides: azra # Required-Start: $all # Required-Stop: $all # Default-Start: 2 3 4 5 # Default-Stop: 0 1 6 # Short-Description: Start and stop azra web server # Description: Start and stop azra web server ### END INIT INFO # Author: Can Ince <[EMAIL PROTECTED]> # Do NOT "set -e" PATH=/sbin:/usr/sbin:/bin:/usr/bin DESC="AZRA WEB SERVER" NAME=Azra DAEMON=/var/www/webserver/azra.php PIDFILE=/var/run/$NAME.pid SCRIPTNAME=/etc/init.d/$NAME PHP_CONFIG_FILE=/etc/php5/cgi/php.ini # Exit if the package is not installed [ -x "$DAEMON" ] || exit 0 # Read configuration variable file if it is present [ -r /etc/default/$NAME ] && . /etc/default/$NAME # Load the VERBOSE setting and other rcS variables . /lib/init/vars.sh # Define LSB log_* functions. # Depend on lsb-base (>= 3.0-6) to ensure that this file is present. . /lib/lsb/init-functions # If the daemon is not enabled, give the user a warning and then exit, # unless we are stopping the daemon if [ "$START" != "yes" -a "$1" != "stop" ]; then log_warning_msg "To enable $NAME, edit /etc/default/$NAME and set START=yes" exit 0 fi # Process configuration export PHP_FCGI_CHILDREN PHP_FCGI_MAX_REQUESTS DAEMON_ARGS="-q -b $FCGI_HOST:$FCGI_PORT -c $PHP_CONFIG_FILE" do_start() { # Return # 0 if daemon has been started # 1 if daemon was already running # 2 if daemon could not be started start-stop-daemon --start --quiet --pidfile $PIDFILE --exec $DAEMON --test > /dev/null \ || return 1 start-stop-daemon --start --quiet --pidfile $PIDFILE --exec $DAEMON \ --background --make-pidfile --chuid $EXEC_AS_USER www-data $DAEMON -- \ $DAEMON_ARGS \ || return 2 } do_stop() { # Return # 0 if daemon has been stopped # 1 if daemon was already stopped # 2 if daemon could not be stopped # other if a failure occurred killall azra.php start-stop-daemon --stop --quiet --retry=TERM/30/KILL/5 --pidfile $PIDFILE > /dev/null # --name $DAEMON RETVAL="$?" [ "$RETVAL" = 2 ] && return 2 # Wait for children to finish too if this is a daemon that forks # and if the daemon is only ever run from this initscript. # If the above conditions are not satisfied then add some other code # that waits for the process to drop all resources that could be # needed by services started subsequently. A last resort is to # sleep for some time. start-stop-daemon --stop --quiet --oknodo --retry=0/30/KILL/5 --exec $DAEMON [ "$?" = 2 ] && return 2 # Many daemons don't delete their pidfiles when they exit. rm -f $PIDFILE return "$RETVAL" } case "$1" in start) [ "$VERBOSE" != no ] && log_daemon_msg "Starting $DESC" "$NAME" do_start case "$?" in 0|1) [ "$VERBOSE" != no ] && log_end_msg 0 ;; 2) [ "$VERBOSE" != no ] && log_end_msg 1 ;; esac ;; stop) [ "$VERBOSE" != no ] && log_daemon_msg "Stopping $DESC" "$NAME" do_stop case "$?" in 0|1) [ "$VERBOSE" != no ] && log_end_msg 0 ;; 2) [ "$VERBOSE" != no ] && log_end_msg 1 ;; esac ;; restart|force-reload) log_daemon_msg "Restarting $DESC" "$NAME" do_stop case "$?" in 0|1) do_start case "$?" in 0) log_end_msg 0 ;; 1) log_end_msg 1 ;; # Old process is still running *) log_end_msg 1 ;; # Failed to start esac ;; *) # Failed to stop log_end_msg 1 ;; esac ;; *) echo "Usage: $SCRIPTNAME {start|stop|restart|force-reload}" >&2 exit 3 ;; esac |
… ve /etc/defaults/Azra:
1 2 | START=yes VERBOSE=yes |
Azra multi-process olarak çalışabiliyor.
Ana kod (azra.php)
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 | #! /usr/bin/php-cgi <?php /** * Azra Web Server * * Web Server coded in pure PHP * * @package Azra Web Server * @author Can Ince * @copyright Copyright (c) 2010, Logikit / Can Ince. * @version 0.0.2 * @license http://www.opensource.org/licenses/mit-license.php * @link http://can.logikit.net */ set_time_limit(0); interface server { public function setWebRoot($path); public function setPort($port); public function serve(); } final class webserver implements server { public $socket; private $_port , $_webroot , $_queryString , $_webRootWithoutSlash, $_input , $_file , $_verbose , $_remoteAddr , $_remotePort; public function __construct() { $this->_verbose = 0; $_SERVER = array(); $_COOKIE = array(); } public function setPort($port) { $this->_port = $port; } public function verbose() { $this->_verbose = 1; } public function setWebRoot($path) { $this->_webroot = $path . '/'; $this->_webRootWithoutSlash = $path; } private function _mimeHandler($input) { $fileinfo = pathinfo($input); switch ($fileinfo['extension']) { case 'png': $mime = "text/png"; break; case 'jpg': case 'jpeg': $mime = "text/jpeg"; break; case 'gif': $mime = "text/gif"; break; case 'css': $mime = "text/css"; break; case 'swf': $mime = "application/x-shockwave-flash"; break; default: $mime = "text/html; charset=UTF-8"; } return $mime; } private function _handleCode($contents) { //eval() edilecek kodun başında <?php ya da <? varsa çakar. halledelim. $contents = trim($contents); if(substr($contents , 0 , 5) == '<?php') { $contents = substr($contents , 5); } elseif(substr($contents , 0 , 2) == '<?') { $contents = substr($contents , 2); } return $contents; } private function _parseGet($str) { $_GET = array(); $array = explode('&' , $str); foreach($array as $requestItem) { $itemArray = explode('=' , $requestItem); if(!empty($itemArray[0])) $_GET[$itemArray[0]] = $itemArray[1]; } unset($_GET['hyperTextServer_php']); //bunu $_GET'e enjekte ediyor. neden, bilmiyorum... } private function _parsePost($str) { $_POST = array(); $array = explode('&' , $str); foreach($array as $requestItem) { $itemArray = explode('=' , $requestItem); if(!empty($itemArray[0])) $_POST[$itemArray[0]] = $itemArray[1]; } } private function _parseCookie($str) { $array = explode('; ' , $str); foreach($array as $requestItem) { $itemArray = explode('=' , $requestItem); if(!empty($itemArray[0])) $_COOKIE[$itemArray[0]] = $itemArray[1]; } } private function _parseRequest($str) { $lines = explode("\n" , $str); $rawData = explode(' ' , $lines[0]); $_SERVER['REQUEST_METHOD'] = $rawData[0]; if($_SERVER['REQUEST_METHOD'] == 'POST') $this->_parsePost(end($lines)); $_SERVER['PHP_SELF'] = $this->_webRootWithoutSlash . $rawData[1]; $_SERVER['HTTP_HOST'] = substr($lines[1] , 6); $_SERVER['HTTP_USER_AGENT'] = substr($lines[2] , 12); $_SERVER['HTTP_ACCEPT'] = substr($lines[3] , 8); $_SERVER['HTTP_ACCEPT_LANGUAGE'] = substr($lines[4] , 17); $_SERVER['HTTP_ACCEPT_ENCODING'] = substr($lines[5] , 17); $_SERVER['HTTP_ACCEPT_CHARSET'] = substr($lines[6] , 16); $_SERVER['HTTP_KEEP_ALIVE'] = substr($lines[7] , 12); $_SERVER['HTTP_CONNECTION'] = substr($lines[8] , 12); if(strstr($lines[9] , 'Referer')) { $_SERVER['HTTP_REFERER'] = substr($lines[9] , 9); $_SERVER['HTTP_COOKIE'] = substr($lines[10] , 8); } else $_SERVER['HTTP_COOKIE'] = substr($lines[9] , 8); if(!empty($_SERVER['HTTP_COOKIE'])) $this->_parseCookie($_SERVER['HTTP_COOKIE']); $_SERVER['SERVER_SIGNATURE'] = ' <address>Azra/0.0.1 Server at ' . $_SERVER['HTTP_HOST'] . ' Port ' . $this->_port . '</address>'; $_SERVER['SERVER_SOFTWARE'] = 'Azra/0.0.1'; $_SERVER['DOCUMENT_ROOT'] = $this->_webroot; $_SERVER['SCRIPT_FILENAME'] = $this->_webRootWithoutSlash . str_replace('./' , '/' , $this->_file); $_SERVER['SCRIPT_NAME'] = $this->_file; $_SERVER['REQUEST_TIME'] = time(); $_SERVER['REMOTE_ADDR'] = $this->_remoteAddr; $_SERVER['REMOTE_PORT'] = $this->_remotePort; if(!empty($this->_queryString)) $_SERVER['QUERY_STRING'] = $this->_queryString; } private function _handle404() { return "<title>UHU 404</title><h2>UHU 404</h2>Iın-ıın-ıın-ıın-cav-cav-cav-cav-oooooo - oooooo - zört - zört - zört -zört (araba alarmı efekti) Çok afedersin müdürüm ama yok öyle bir dosya."; } public function openSocket() { $this->socket = @socket_create_listen($this->_port); if (!$this->socket) { echo "Soket olamiyor!\n"; exit; } $this->_loadConfigHandler(); } private function _loadCOnfigHandler() { $directoryConfigCandidate = $this->_webroot . '/.ConfigHandler.php'; if ($directoryConfigCandidate && is_readable($directoryConfigCandidate)) { require ($directoryConfigCandidate); } } public function serve() { while (1) //daire-i ilanihaye! { $client = socket_accept($this->socket); socket_getpeername($client , $remoteAddr , $remotePort); $this->_remoteAddr = $remoteAddr; $this->_remotePort = $remotePort; $input = $this->_input = trim(socket_read ($client, 4096)); if($this->_verbose == 1) echo $input; $input = explode(" " , $input); $input = $input[1]; if(class_exists('ConfigHandler')) { $configHandler = new ConfigHandler($input , $this->_webroot); //konvansiyonumuza göre rewrite işi $configHandler'ın url özelliğinde bulunmalı if($configHandler->url != NULL) $input = realpath($configHandler->url); } $mime = $this->_mimeHandler($input); if ($input == "" || $input == '/') { $input = "/index.html"; } $input = ".$input"; $input = str_replace('//' , '/' , $input); $inputArray = explode('?' , $input); $this->_file = $inputArray[0]; $input = $this->_webroot . $this->_file; if (file_exists($input) && is_readable($input)) { if($this->_verbose == 1) echo "Dosya: $input\n"; $contents = file_get_contents($input); if(strstr($input , '.php')) { if(!empty($inputArray[1])) $this->_queryString = $inputArray[1]; $this->_parseGet($this->_queryString); $this->_parseRequest($this->_input); $_REQUEST = array_merge($_GET , $_POST , $_COOKIE); $contents = $this->_handleCode($contents); //PHP çalıştıktan sonra sonucu echo etmesini değil, $contents stringine atmasını istiyoruz. ob_start(); eval($contents); //gidip $contents'in üstüne yazmak doğru alışkanlık değil ama yeni değişken register etmek istemiyorum $contents = ob_get_contents(); ob_end_clean(); } $output = "HTTP/1.0 200 OK\r\nServer: HyperTextServer\r\nConnection: close\r\nContent-Type: $mime\r\n\r\n$contents"; } else { $contents = $this->_handle404(); $output = "HTTP/1.0 404 OBJECT NOT FOUND\r\nServer: HyperTextServer\r\nConnection: close\r\nContent-Type: text/html; charset=UTF-8\r\n\r\n$contents"; } socket_write($client, $output); socket_close ($client); } socket_close ($this->socket); } public function start() { $pids = array(); $this->openSocket(); for($i = 0; $i < 10; $i++) { $pids[$i] = pcntl_fork(); if(!$pids[$i]) { // child process $this->serve(); exit(); } } for($i = 0; $i < 10; $i++) { pcntl_waitpid($pids[$i], $status, WUNTRACED); } } } $server = new webserver(); $server->setWebRoot('/var/www/act'); $server->verbose(); //ayrıntıları stdout'a echo et. $server->setPort(8115); $server->start(); |
Ara-sonuçlar:
- Bir kaç sorun hala devam ediyor.
– Session’lar düzgün halledilemiyor.
– include’larda sorun yaşanıyor zira dirname(__FILE__) Azra’nın çalıştığı dizini döndürüyor.
- log işine çözüm bulmak lazım.
– header() kullanarak 302 yollanırken path düzgün alınamıyor.
Bu sorunlar da halledildikten sonra şaka olarak başlayan denememiz oldukça ilginç hale gelecek ve bu benchmarkları korumayı başarabilirsem 0.0.3 sürümüne Launchpad yolları görünüyor.
Etiketler: Azra Web Server, PHP, Web Server